Það hefur löngum þótt svolítið spari að bjóða upp á lítið staup af t.d. koníaki með kaffinu á eftir matinn. Hér áður fyrr var þetta staup kallað „avec“ á betri veitingahúsum en það má rekja til franska hugtaksins „du café avec le petit verre“ – þ.e. kaffi með litla staupinu.
„Kaffi avec“ getur verið af mörgu tagi. Hinn klassíski avec-drykkur er auðvitað koníak Öll koníök eru blönduð úr fjölmörgum koníökum, mismunandi gömlum og frá ólíkum svæðum. Ráðast gæði þeirra og eiginleikar af því hvernig staðið er að blönduninni. Yngstu koníökin eru skilgreind sem þriggja stjörnu eða VS. Þau eru ung og gróf, blönduð úr ungu koníaki og yfirleitt ekki frá bestu svæðum héraðsins. Segja má að gæðakoníök byrji með VSOP-flokknum (Veru Special Old Pale) en dýrari (eldri) flokkar eru Napoléon, XO og Extra. Þessi koníök eru nær undantekningarlaust af betri svæðum Cognac, þ.e. Grand Champagne, Petit Champagne og Borderies. Sé koníak blanda af vínum frá Grand Champagne og Petit Champagne er koníakið kallað Fine Champagne. Að minnsta kosti helmingur blöndunnar verður þó að koma frá Grand Champagne.
Nýtt og athyglisvert koníak á markaðnum er Camus Borderies Limited Edition VSOP. Þetta er hreint Borderies-koníak og kom fyrst í sölu fyrr á þessu ári. Mjúkt með mjúkri vanillu úr eikinni, ávaxtaríkt,
Annað klassískt franskt „avec“ er eplabrandýið Calvados. Það kemur frá Normandý í norðvesturhluta Frakklands, nánar tiltekið Basse Normandie, eða neðra-Normandý. Þar er mikil eplarækt og aldagömul hefð sem reka má allt aftur til miðalda fyrir því að gera eplavín eða síder úr eplasafanum.
Þegar eimingartæknin barst með Márum til Frakklands fóru menn ekki einungis að eima brandí úr hefðbundnum vínum eins og gert var í Cognac og Armagnac heldur hófst einnig framleiðsla á „eau de vie du Cidre“.
Calvados varð fljótlega afskaplega vinsælt meðal hinna vinnandi stétta Frakklands og hugtakið „cafe calva“ ruddi sér til rúms í frönsku. Þegar að phylloxera eyðilagði vínvið um alla Evrópu jukust vinsældir Calvados til muna því auðvitað hafði vínskorturinn áhrif á t.d. koníaksframleiðslu.
Berneroy Calvados Fine fæst í vínbúðunum, ljúft og fínt Calvados með góðum eplakeim.
En það eru ekki bara Frakkar sem að gera klassískt avec. Skotar eiga auðvitað sitt yndislega viský og það er til bæði sem einmöltungar (Single Malt) eða blönduð viský (Blended). Jafnt einmöltungar sem blönduð viský geta verið stórkostleg. Chivas 18 ára er dæmi um það besta þegar hin blönduðu eru annars vegar en í blöndunni eru á þriðja tug einmöltunga, Blandan er hrikalega flott og aldurinn gefur viskýinu mýkt og dýpt, sætir þurrkaðir ávextir í nefi, reykur, töluvert kryddað. Þetta er ekta „avec“-drykkur, sem þið ættuð til dæmis að reyna með smá súkkulaði ásamt kaffinu.
Fyrir þá sem vilja fremur huga að einmöltungum gæti verið spennandi að horfa til Japan en þar hefur þróast gífurlega spennandi viskýframleiðsla sem að við fjöllum um hér.
En það er ekki hægt að fjalla um avec án þess að minnast á hinn göfuga drykk þeirra Ítala – grappa. Þeir sem á annað borð kunna að meta grappa telja fátt standa þeim drykk framar. Grappa er eimað úr vínhratinu sem verður eftir að lokinni víngerð og má finna skylda drykki í flestum víngerðarlöndum.
Nú er varla til sá vínframleiðandi á Ítalíu sem leggur ekki mikinn metnað í það að bjóða upp á sérhæft grappa, oft af einni vínekru eða úr einni þrúgu (grappa monovitigno), samhliða vínum sínum. Eitt af þeim betri er Tignanello Grappa sem eins og nafnið gefur til kynna er tengt framleiðslu Toskana-vínsins frá Antinori með sama nafni.
